Việt Nam đang bước vào giai đoạn tái cấu trúc mô hình tăng trưởng theo hướng bền vững, với cam kết đạt phát thải ròng bằng “0” vào năm 2050. Trong bức tranh đó, Bất động sản xanh không còn là khái niệm mang tính xu hướng, mà đang dần trở thành một tiêu chuẩn phát triển mới của thị trường. Ngành bất động sản – lĩnh vực chiếm tỷ trọng lớn về tiêu thụ năng lượng và phát thải – buộc phải thay đổi để thích ứng với yêu cầu kinh tế xanh và áp lực môi trường ngày càng gia tăng.
Thực tế cho thấy, các đô thị lớn như Hà Nội và TP Hồ Chí Minh đang đóng vai trò “đầu tàu” trong quá trình xanh hóa thị trường bất động sản. Nhiều dự án mới được định hướng phát triển theo mô hình trung hòa carbon, tối ưu hiệu quả năng lượng và hướng tới các chứng chỉ công trình xanh quốc tế. Sự chuyển dịch này không chỉ đến từ yêu cầu chính sách, mà còn xuất phát từ thay đổi trong nhu cầu sống và đầu tư của thị trường.
Bất động sản xanh trở thành lợi thế cạnh tranh mới
Theo các báo cáo thị trường quốc tế, công trình đạt chứng chỉ xanh như LEED, EDGE hay LOTUS đang ngày càng chiếm ưu thế rõ rệt về giá trị khai thác. Các tòa nhà xanh thường có giá thuê cao hơn từ 10–20% so với công trình thông thường, đồng thời sở hữu tỷ lệ lấp đầy ổn định hơn trong dài hạn. Điều này phản ánh một thực tế: người sử dụng không chỉ mua không gian, mà đang trả tiền cho chất lượng sống, hiệu quả vận hành và giá trị bền vững.
Ở góc độ kinh tế, Bất động sản xanh chứng minh được khả năng tối ưu chi phí vận hành một cách rõ rệt. Việc ứng dụng các giải pháp thiết kế thông minh, hệ thống tiết kiệm năng lượng và quản lý tài nguyên hiệu quả có thể giúp giảm khoảng 30% chi phí điện năng, tiết kiệm 20–25% lượng nước tiêu thụ và cắt giảm đáng kể lượng khí thải nhà kính. Đây là yếu tố then chốt giúp các dự án xanh duy trì sức hút ngay cả trong bối cảnh thị trường có nhiều biến động.
Minh chứng thực tế từ các đô thị lớn
TP Hồ Chí Minh là một trong những địa phương đi đầu trong việc hình thành các khu đô thị xanh quy mô lớn. Mô hình phát triển đô thị tại khu Nam Sài Gòn, tiêu biểu là Phú Mỹ Hưng, cho thấy cách tiếp cận bài bản khi ưu tiên diện tích cho cây xanh, hạ tầng công cộng và không gian sinh hoạt cộng đồng. Với tỷ lệ cây xanh bình quân đầu người vượt xa mức trung bình của đô thị trung tâm, khu vực này đã tạo ra một chuẩn sống khác biệt, góp phần nâng cao giá trị bất động sản trong dài hạn.
Các nghiên cứu thị trường cũng chỉ ra rằng, tại TP Hồ Chí Minh và Hà Nội, các tòa nhà đạt tiêu chuẩn xanh có mức giá thuê cao hơn 6–7% và tỷ lệ lấp đầy vượt trội so với công trình thông thường. Đáng chú ý, phần lớn khách thuê mới đều ưu tiên lựa chọn không gian làm việc hoặc sinh sống thân thiện với môi trường, cho thấy Bất động sản xanh đã bước qua giai đoạn “nhận thức” để trở thành hành vi tiêu dùng thực tế.
Sự gia tăng nhanh chóng của công trình đạt chứng chỉ xanh
Tính đến cuối năm 2024, Việt Nam đã ghi nhận hàng trăm công trình đạt chứng chỉ xanh với tổng diện tích sàn lên tới hàng chục triệu mét vuông. Số lượng dự án được chứng nhận trong riêng năm 2024 tăng gấp nhiều lần so với các năm trước đó, phản ánh tốc độ chuyển dịch nhanh của thị trường. Điều này cho thấy doanh nghiệp bất động sản đã bắt đầu nhìn nhận rõ hơn lợi ích dài hạn của mô hình phát triển xanh, thay vì chỉ xem đây là chi phí đầu tư ban đầu.
Không chỉ chủ đầu tư, người mua nhà cũng đang đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy xu hướng này. Các khảo sát cho thấy phần lớn người tiêu dùng quan tâm đến yếu tố môi trường khi lựa chọn bất động sản và sẵn sàng chi trả cao hơn cho những dự án đáp ứng tiêu chí sống xanh. Sự thay đổi này tạo ra một lực đẩy thị trường mạnh mẽ, buộc doanh nghiệp phải điều chỉnh chiến lược phát triển sản phẩm.
Bất động sản xanh và bài toán giá trị dài hạn
Một trong những lợi thế lớn nhất của Bất động sản xanh nằm ở khả năng giữ giá và gia tăng giá trị trên thị trường thứ cấp. Nhờ chi phí vận hành thấp, tuổi thọ công trình cao và khả năng thích ứng tốt với các tiêu chuẩn môi trường trong tương lai, các dự án xanh thường ít chịu rủi ro suy giảm giá trị. Đây là yếu tố đặc biệt quan trọng trong bối cảnh thị trường ngày càng sàng lọc khắt khe.
Bên cạnh đó, các dự án phát triển theo tiêu chuẩn xanh còn mở ra cơ hội tiếp cận dòng vốn ưu đãi từ trái phiếu xanh, quỹ đầu tư ESG và các tổ chức tài chính quốc tế. Đây không chỉ là lợi thế về tài chính, mà còn giúp doanh nghiệp nâng cao uy tín thương hiệu và năng lực cạnh tranh trong dài hạn.
Vai trò của chính sách và hành lang pháp lý
Ở cấp độ vĩ mô, định hướng phát triển đô thị xanh, phát thải thấp đã được đưa vào các quy hoạch quốc gia đến năm 2050. Các quy chuẩn kỹ thuật về nhà ở xanh, vật liệu xây dựng thân thiện môi trường và giải pháp công nghệ tiết kiệm năng lượng đang từng bước được hoàn thiện. Một số địa phương đã bắt đầu lồng ghép tiêu chí xanh vào quy trình phê duyệt dự án và cấp phép xây dựng, tạo nền tảng cho sự phát triển bền vững của thị trường.
Tuy nhiên, thực tế cho thấy việc triển khai Bất động sản xanh vẫn đối mặt với không ít rào cản. Hệ thống chính sách còn phân tán, thiếu các cơ chế ưu đãi cụ thể khiến nhiều doanh nghiệp dè dặt trong việc đầu tư. Bài toán không nằm ở công nghệ hay nguồn vốn, mà ở sự thiếu rõ ràng của “luật chơi”, khiến doanh nghiệp khó xây dựng chiến lược dài hạn.
Hướng đi cho giai đoạn tiếp theo
Để thúc đẩy làn sóng xanh hóa lan tỏa mạnh mẽ hơn, doanh nghiệp bất động sản cần chủ động tiếp cận các bộ tiêu chuẩn xanh quốc tế ngay từ giai đoạn quy hoạch. Đồng thời, cơ quan quản lý cần hoàn thiện hành lang pháp lý, thiết kế các chính sách ưu đãi rõ ràng và nhất quán nhằm giảm rủi ro cho nhà đầu tư.
Với sự thay đổi đồng thời từ chính sách, doanh nghiệp và người tiêu dùng, Bất động sản xanh đang dần khẳng định vai trò là nền tảng cho kỷ nguyên sống bền vững tại Việt Nam. Giai đoạn 2025–2030 được kỳ vọng sẽ là thời điểm mô hình đô thị xanh được xác lập như một chuẩn mực mới, góp phần nâng cao chất lượng sống, tăng khả năng thích ứng của đô thị và tạo ra giá trị bền vững cho toàn thị trường.